Jeśli małżonkowie planują się rozejść bądź są w separacji, konieczne będzie ustalenie kwestii zakresu opieki nad dzieckiem, a co za tym idzie także kwestię ponoszenia wydatków na dziecko. To właśnie alimenty mają zapewnić dziecku właściwe warunki materialne, których celem jest otrzymanie najlepszej edukacji, warunków bytowych i dobrego wychowania. Dodatkowo alimenty mają również zaspokoić usprawiedliwione potrzeby dziecka. Aby jednak uzyskać alimenty na dziecko należy wnieść do właściwego sądu pozew. Pozew o alimenty to kluczowy dokument i jakość jego sporządzenia niejednokrotnie decyduje o losach całego procesu. Stąd, jego fachowe przygotowanie jest tak ważne. To na osobie ubiegającej się o alimenty spoczywa ciężar udowodnienia zasadności żądanej wysokości alimentów. Oznacza to, że musi ona udowodnić każde swoje twierdzenie, które ma znaczenie dla sprawy.
Ponadto pozew o alimenty, jak każde pismo przygotowawcze, musi spełniać pewne wymogi formalne tj.musi być skonstruowane we właściwy sposób. W przeciwnym razie sąd będzie wzywał do uzupełnienia jego braków, co znacznie wydłuży postępowanie. Może najpierw jednak spróbować doprowadzić do ugodowego rozwiązania problemu poprzez wynegocjowanie z ojcem dziecka kwoty, którą będzie przekazywał tytułem alimentów na dziecko. W takim przypadku można rozważyć podpisanie umowy alimentacyjnej. Jeśli jednak, mediacje w sprawie o alimenty, nie są możliwe, konieczne staje się wystąpienie na drogę sądową. Wówczas należy przygotować pozew o alimenty. Ważne jest, aby mieć faktury potwierdzające wydatki na dziecko, a nie paragony. Wiele sądów nie uznaje wydatków na podstawie paragonów.
Należy pamiętać, że strona przeciwna w sprawie o alimenty użyje wszystkich środków, aby nie dopuścić do uzyskania przez drugą stronę procesu alimentów żądanej wysokości. Stąd sprawy o alimenty są tak trudne i ciężkie. Postawa zobowiązanego do płacenia alimentów jest najczęściej nieprzejednana. Należy zaznaczyć, że małoletnie dzieci nie mogą brać udziału w sprawach przed sądem, ale można skorzystać z pomocy dorosłych osób i powołać ich na świadków, aby przedstawić sądowi wydatki na dziecko, sytuację majątkową i przyczynianie się drugiego rodzica do utrzymania dziecka. Sprawę o alimenty, ich podwyższenie lub obniżenie można wnieść w każdym czasie. Koniecznym warunkiem jest istotna zmiana stosunków majątkowych, które uzasadniają wniesienie sprawy do sądu.
Bezpośredni wpływ na wysokość alimentów mają dwa następujące elementy:
- usprawiedliwione potrzeby uprawnionego do alimentów,
- sytuacja majątkowa i zarobkowa zobowiązanego do alimentów (obecna i potencjalna).
UWAGA! Sąd określając wysokość alimentów bierze pod uwagę nie tylko obecną sytuację majątkową i zarobkową drugiego rodzica, ale również sytuację potencjalną! Czyli taką jaką mógłby mieć przy maksymalnym wykorzystaniu swoich umiejętności i wykształcenia.
Przykład:
Ojciec jest z wykształcenia programistą, ale „na papierze” pobiera wynagrodzenie ledwie 5.000 zł brutto, a resztę dorabia „na czarno”. Sąd stwierdzi, że możliwości zarobkowe ojca są o wiele wyższe i zasądzi alimenty w oparciu o pułap możliwości zarobkowych ojca – jako programisty.
Sąd w wyroku określającym wysokość alimentów odnosi się do AKTUALNYCH usprawiedliwionych potrzeb dziecka oraz sytuacji majątkowej i zarobkowej rodzica płacącego alimenty. Na czym polega jednak owa zmiana stosunków? Chodzi o wyżej omówione dwa elementy wpływające na wysokość zasądzonych alimentów. Wiadomym jest, że zarówno jeden jak i drugi element z czasem ulegnie lub może ulec zmianie. Dzieci rosną, a wraz z wiekiem zmieniają się ich koszty utrzymania i wychowania, siłą rzeczy więc alimenty orzeczone kilka lat temu mogą się okazać niewspółmiernie niskie w obecnej sytuacji. Również sytuacja fnansowa rodzica płacącego może z biegiem czasu zmienić się na lepsze.
Przykład:
W 2020 r. sąd zasądził od Twojego byłego męża alimenty w wysokości 1.500 zł miesięcznie na rzecz Waszego 5-letniego dziecka. Jego miesięczny dochód wynosił wówczas ok. 10.500 zł. Obecnie, w 2024 r. Wasze dziecko ma 9 lat i uczęszcza już do szkoły, a były mąż w międzyczasie zmienił pracę i zarabia teraz ok. 20.000 zł. Czy powyższa sytuacja pozwala Tobie domagać się w imieniu dziecka wyższych alimentów?
Odpowiedź na ww. pytanie brzmi – tak, jak najbardziej. W przedstawionym przykładzie doszło do zmiany obydwu warunków stanowiących podstawę wydania wyroku w sprawie o alimenty.
Co się zmieniło? Otóż:
- Zwiększyły się potrzeby Waszego dziecka, które jako uczeń szkoły podstawowej ma większe potrzeby.
- Doszło również do znacznej poprawy sytuacji materialnej drugiego rodzica.
- Pojawiła się wysoka infacja.
W związku z czym można spodziewać się tego, że sąd przychyli się do pozwu i podwyższyć alimenty.
